Mardin, mimari, etnografik,
arkeolojik, tarihi ve görsel değerleri ile zamanın durduğu
izlenimini veren Güneydoğunun şiirsel kentlerinden biridir.
Mardin'de, farklı dini inanışlar paralelinde, sanatsal açıdan da
tarihi değeri olan camiler, türbeler, kiliseler, manastır ve
benzeri dini eserler barındırmaktadır. Mardin, İpek Yolu
güzergahında olup, 5 han ve kervansaray mevcuttur.
İLÇELER:
Mardin ilinin ilçeleri; Dargeçit,
Derik, Kızıltepe, Mazıdağı, Midyat, Nusaybin, Ömerli, Savur ve
Yeşilli 'dir.
Kızıltepe: Kızıltepe
Mardin'in güneybatısında yer alır. Artuklu ihtişamını yansıtan
Ulu camii, Taşköprü, Tarassut Kulesi Şahkullubey Kümbeti, Harzem
Harabeleri günümüze kadar ayakta kalan tarihi hazinelerdir.
Mazıdağı: Sümerler
devrinden beri mesken olduğu tahmin edilir. 50 metrelik bir
tepenin üstünde bulunan Dermetinan Kalesi, Sultan Şeyhmus, Pir
Hattap Türbeleri önemli ziyaret yerleridir. Zambırhan ve Asrihan
iki mağaraları Taş Devrinden kalmadır.
Nusaybin: Dünyaya ışık
tutacak Medeniyetler tarihine yeni bir sayfa açacak Gınnavas
Höyüğü buradadır. Morin Şehir Kalıntısı, Morin Kalesi, Dimitros
Kalesi, Mor Ambaham Manastırı, Yeni Kale, Şirvan Kalesi, Mor
Yakup Kilisesi ve kilisenin 5-6 metre derinlikte bulunan zemin
katta Mor Yakup Mezarı, Mor Evgin Manastırı, Mor Yuhanna
Kilisesi, Üzüm suyu kanalı, Selman-i Pak, Şeyh Ali Tepesi, Pir
Kemal Türbesi, Arap Kışla, Bağdat Köprüsü, Tak-ı Zaferin önemli
tarihi yerlerdir. Zeynel Abidin Camisi, Hz. Muhammed' in 13.
torunlarından olan Zeynel Abidin ve onun kız kardeşi Zeynep'in
türbelerinin bulunduğu ilçenin en önemli camisidir.
Ömerli: Asurlar, Persler,
Romalılar, Bizanslılar ve Türk İslam Devletlerinin
hakimiyetlerinin bıraktığı antik değerler, Ömerliyi zengin
kültür merkezi kılmaktadır. Fafah Kalesi, Beşikkaya Harabeleri,
Göllü Harabeleri ve merkezde bulunan Kilise Harabeleri görülmeye
değerdir.
Yeşilli: Mardin merkezinin kuzeydoğusunda yer alan
Yeşilli, doğanın cömertçe oluşturduğu yemyeşil bir vadinin
içinde mesire yerleriyle ün salmıştır. Romalılar devrinde
yapılmış su kanalları, çeşmeler, bentler ve değirmenler
görülmeye değerdir.